Akika Kurbanı Nedir? Adak ve Şükür Kurbanı Farkları

Akika kurbanı, yeni doğan bir çocuk için Allah'a şükür amacıyla kesilen kurbandır.

Peki akika ne zaman kesilir, adak ve şükür kurbanından farkı nedir, etinden kimler yiyebilir? Diyanet'in görüşleriyle tüm kurban türlerini tek yazıda topladık.

Kurban türleri: Kısa karşılaştırma

Kurban Bayramı'nda kesilen kurbana udhiyye (vacip kurban) denir. Onun dışında da farklı sebeplerle kurban kesilir.

Tablodaki hükümler Diyanet'in kurban kitapçığındaki açıklamalara dayanır. Özel durumlarda bir din görevlisine danışın.

Akika kurbanı nedir?

Diyanet'e göre yeni doğan çocuk için şükür amacıyla kesilen kurbana akika denir.

Akika kurbanı kesmek sünnettir. Rivayete göre Hz. Peygamber, torunları Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin için akika kurbanı kesmiştir (Ebû Dâvûd, Dahâyâ, 21; Nesâî, Akîka, 1).

Bir hadiste şöyle buyrulur: "Her çocuk, doğumunun yedinci gününde kendisi için kesilecek akika kurbanı karşılığında bir rehine gibidir." (Ebû Dâvûd, Dahâyâ, 21)

Akika kurbanı ne zaman kesilir?

Diyanet'e göre akika, çocuğun doğduğu günden ergenlik çağına kadar kesilebilir.

Ancak doğumun yedinci günü kesilmesi daha faziletlidir.

Aynı gün çocuğa isim verilmesi ve saçı ağırlığınca altın veya değeri kadar sadaka verilmesi müstehaptır.

Kız ve erkek çocuk için akika farkı var mı?

Bazı rivayetlerde erkek çocuk için iki, kız çocuk için bir koyun kesilmesinden söz edilir.

Bununla birlikte her çocuk için bir küçükbaş kesmekle de akika sünneti yerine getirilmiş olur. Tereddüt ederseniz bir din görevlisine danışın.

Akika kurbanının eti ne yapılır?

Akika, vacip kurban gibi değerlendirilir: Etinden aile yiyebilir, akraba ve komşulara ikram edilebilir, yoksullara dağıtılabilir.

Vekâletle yurt dışında kestirdiğinizde et, rızanızla kesim bölgesindeki ihtiyaç sahibi ailelere dağıtılır.

Örnek senaryo: Graz'da yeni doğan bir bebek

Örnek senaryo: Graz'da yaşayan bir ailenin kızı doğdu. Aile, doğumun 7. gününe denk gelecek şekilde akika kestirmek istiyor.

• Bölge: Afrika kurbanı, küçükbaş 100 €
• Kurban türü: Akika
• Kimin adına: bebeğin adı (akikayı anne veya baba keser; formda bebeğin adını yazmanız niyeti netleştirir)
• Ödeme: kart, Apple Pay, EPS veya PayPal — makbuz e-postayla gelir, kesim videosu SMS ile

Aile aynı sepete bebeği için saç ağırlığınca sadaka da ekleyebilir.

Adak kurbanı nedir?

Adak, kişinin ibadet niteliğindeki bir şeyi yapacağına dair Allah'a söz vererek bunu kendine borç kılmasıdır.

Diyanet'e göre kurban adayan kişinin kurban kesmesi vaciptir. Adak bir şarta bağlanmışsa ("İşim olursa kurban keseceğim"), şart gerçekleşince kesilir.

Kur'an, verilen sözde durmayı emreder ve adağını yerine getirmeyi iyi kulların vasıfları arasında sayar (İnsan, 76/7).

Adak kurbanının etinden kimler yiyemez?

Diyanet'e göre adak kurbanının etinden şunlar yiyemez:

• Adak sahibi,
• eşi,
• usûlü: anne, baba, dede ve nineleri,
• fürûu: çocukları ve torunları,
• bunların dışındaki dinen zengin kişiler.

Bunlardan biri yerse, yenilen etin bedeli yoksullara verilmelidir. Bu nedenle adak eti düğün gibi zenginlerin de bulunduğu toplantılarda ikram edilmez.

Adak etinin tamamını yoksullara dağıtmak gerektiği için, vekâletle ihtiyaç bölgelerinde kestirmek pratik bir çözümdür.

Adak kurbanı ne zaman kesilir?

Adak kurbanının Kurban Bayramı'nda kesilmesi şart değildir. Şarta bağlı adak, şart gerçekleşince ilk fırsatta; şartsız adak ise herhangi bir zamanda yerine getirilebilir.

Ancak kişi özellikle "bayramda kurban keseceğim" diye adamışsa, bayram günlerinde kesilmelidir.

Adak kurbanının parası verilebilir mi?

Hayır. Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre kurban adayan kişi, adağını ancak kurban keserek yerine getirir.

Adak kurbanını kesmek yerine parasını fakirlere vermek veya aynî yardım yapmakla adak yerine gelmiş olmaz.

Diyanet'e göre "koç keseceğim" diyen koyun veya keçi de kesebilir, bir büyükbaş hayvana hissedar da olabilir. Rüyada yapılan adakların ise bağlayıcılığı yoktur.

Adak kurbanında hayvan şartları

Diyanet'e göre kurbanlık hayvanda aranan şartlar adak kurbanında da aranır.

Kamerî yıl hesabıyla koyun ve keçi 1, sığır 2, deve 5 yaşını doldurmuş olmalıdır. Altı aylık olup bir yaşındaki gibi gösterişli koyun da kabul edilir.

Hayvan sağlıklı ve organları tam olmalıdır; kör, çok zayıf veya kötürüm derecesinde hasta hayvanlar kurban edilmez.

Birden fazla kişinin aynı konuda adağı

Diyanet'e göre iki kişi aynı konu için birbirinden habersiz kurban adarsa, her biri ayrı ayrı adağını yerine getirir.

"Çocuğum sağ salim doğarsa kurban keseceğim" diyen kişinin ikizi olursa, kayıtsız bir adak olduğu için bir kurban kesmesi yeterlidir.

Şükür kurbanı nedir?

Diyanet'e göre herhangi bir vesileyle Allah'a şükretmek için kesilen kurbana şükür kurbanı denir.

Bir işe girmek, sınavı kazanmak, ev almak, hastalıktan kurtulmak veya sağ salim bir yolculuk gibi nimetler için kesilebilir.

Adakta bulunulmadığı sürece şükür kurbanı kesmek zorunlu değildir; etinden sahibi ve ailesi de yiyebilir.

Şifa kurbanı ve sadaka kurbanı

Fıkıhta şifa kurbanı ve sadaka kurbanı ayrı birer zorunlu tür değildir; ikisi de nafile kurban niyetinin çeşitleridir.

• Şifa kurbanı: Hasta bir yakınınız için, Allah'tan şifa dileyerek kesilen sadaka niyetli kurban.
• Sadaka kurbanı: Belalardan korunmak, bereket veya bir yakının ruhuna sevap bağışlamak niyetiyle kesilen nafile kurban.

Bu kurbanlar da yıl boyunca kesilebilir. Hastalık için kurban adadıysanız, bu artık adak hükmündedir.

Kurban kesmek istemeyen ama iyilik yapmak isteyenler için sadaka ve sadaka-i cariye yazımıza göz atabilirsiniz.

"Ölü kurbanı" diye bir tür var mı?

Diyanet'e göre kurban, hayatta olan kişilerin Allah'a yaklaşmak için yaptığı bir ibadettir; vefat eden kişinin vasiyeti olmadıkça "ölü kurbanı" diye ayrı bir ibadet yoktur.

Bununla birlikte bazı fakihler, sevabı vefat edene bağışlanmak üzere kurban kesilebileceğini söylemiştir. Bu niyetle kesilecek kurban için formda Sadaka türünü seçebilirsiniz.

Farklı niyetler aynı büyükbaşa ortak olabilir mi?

Evet. Diyanet'e göre ortak kesilen büyükbaşta her hissedarın ibadet niyeti taşıması yeterlidir; niyetlerin aynı türden olması şart değildir.

Örneğin bir hissedar vacip, biri adak, biri akika, biri nafile niyetiyle aynı büyükbaşa katılabilir. Büyükbaş yedi hisseye kadar bölünebilir.

Büyükbaş seçenekleri için Afrika büyükbaş kurban sayfasına bakabilirsiniz.

Sitede kurban türü nasıl seçilir?

Austria Yetim Eli'nde tüm kurban projelerinde formun ilk adımı kurban türüdür:

1. Tür seçin: Kurban Bayramı Vacip Kurbanı, Adak, Akika, Sadaka, Şifa veya Şükür Kurbanı.
2. Adet girin: Kaç kurban kestireceğiniz.
3. Kimin adına yazın: Zorunlu alan; niyet ve vekâlet için kullanılır. Birden fazla kurbanda her biri için ayrı isim yazabilirsiniz.
4. Sepete ekleyin ve ödeyin: Kart, Apple Pay, Google Pay, EPS veya PayPal.

Kesim videosu Türkiye'de WhatsApp, diğer bölgelerde SMS ile gelir. Vekâletin şartlarını vekâletle kurban yazımızda anlattık.

Hangi bölgede kaç euro?

Örnek senaryo: Vorarlberg'den adak ve şükür kurbanı

Örnek senaryo: Dornbirn'de yaşayan biri, iş bulursa kurban keseceğini adamış ve işe girmiş. Ayrıca çocuğunun ameliyatının iyi geçmesi için şükür kurbanı kesmek istiyor.

• 1 × Adak kurbanı, Yemen: 150 € — etin tamamı yoksullara
• 1 × Şükür kurbanı, Afrika: 100 €
• Toplam: 250 €, sepetle tek ödeme

Vacip kurbanınızı da unutmayın: 2027 Kurban Bayramı 16–19 Mayıs. Tüm ayrıntılar Avusturya'dan kurban bağışı 2027 rehberimizde; kurbanın size vacip olup olmadığını kurban kimlere vaciptir yazımızdan öğrenebilirsiniz.

Kaynaklar: Diyanet — Kurban Sıkça Sorulan Sorular (PDF) · Din İşleri Yüksek Kurulu — Adak kurbanının bedeli para olarak verilebilir mi? · Din İşleri Yüksek Kurulu — Kurban Fetvaları